Nova istraživanja ukazuju na značaj porođajne težine i starosti oca u razvoju bolesti kod mlađih žena
Nedavna studija istraživača sa Yale School of Public Health osvetlila je razloge zbog kojih se rak debelog creva javlja kod sve većeg broja mlađih žena. Prema rezultatima koji su objavljeni ove nedelje, određeni uticaji iz najranijeg životnog perioda, čak i pre rođenja, mogu imati ulogu u kasnijem razvoju ove bolesti.
Analizom podataka više od 1.200 žena koje su obolele od raka debelog creva pre 39. godine i poređenjem sa više od 61.000 zdravih osoba, utvrđeno je da žene koje su pri rođenju imale veću telesnu težinu imaju povišen rizik da u mlađem dobu obole. Na svakih dodatnih 500 grama porođajne težine, rizik raste za oko 10 odsto. Ovakva veza nije primećena kod muškaraca.
Pored toga, istraživanje je pokazalo da žene čiji su očevi imali 35 ili više godina u trenutku začeća, takođe imaju veće šanse za obolevanje u mladosti. Naučnici smatraju da je uzrok ovome veći broj spontanih genetskih promena koje su češće kod dece starijih očeva. Ranija istraživanja su već dovodila u vezu stariju očinsku dob sa određenim anomalijama i vrstama karcinoma.
Takođe se navodi da faktori kao što su gojaznost ili dijabetes kod majke tokom trudnoće mogu uticati na razvoj deteta i hormone rasta, što potencijalno kasnije povećava rizik od bolesti. Međutim, potrebno je još istraživanja kako bi se ove veze potpuno razumele.
Rak debelog creva se tradicionalno smatra bolesću starijih osoba, ali se poslednjih decenija sve češće pojavljuje kod osoba mlađih od 50 godina. Faktori poput gojaznosti, fizičke neaktivnosti, loše ishrane, prekomernog unosa alkohola i prerađenog mesa su poznati rizici, ali ne mogu u potpunosti objasniti rast broja obolelih među mlađim ženama. Zato se sada pažnja usmerava i na faktore iz najranijeg perioda života.
Stručnjaci savetuju ženama koje planiraju trudnoću da vode računa o svom zdravlju i informišu se o potencijalnim rizicima povezanim sa starošću partnera. Posebna pažnja se preporučuje preventivnim pregledima i ranoj dijagnostici, posebno kod žena koje su rođene sa većom težinom ili čiji su očevi bili stariji tokom začeća.
“Potreban je dalji rad kako bi se bolje razumele ove veze i razvile strategije za ranu prevenciju”, naglašava autorka studije dr. Xuehong Zhang.
