Stručnjaci iz SAD ističu važnost promena životnih navika u prevenciji, nova onlajn upitnik dostupan javnosti
U Bostonu je predstavljeno novo sredstvo čiji je cilj da pomogne osobama u proceni rizika od razvoja demencije i srodnih stanja. Neurolog dr Džonatan Rosand, sa Opšte bolnice u Masačusetsu, istakao je da su promene svakodnevnih navika jedan od ključnih faktora u smanjenju rizika od demencije. Prema njegovim rečima, brojna pitanja pacijenata odnose se na to šta mogu da učine kako bi sačuvali zdravlje mozga i izbegli sudbinu članova porodice sa sličnim problemima.
Međunarodni odbor stručnjaka utvrdio je da bi između 40 i 45% slučajeva demencije moglo biti sprečeno ili odloženo ako se utiče na 14 promenjivih faktora rizika. Ovi faktori uključuju fizičku neaktivnost, pušenje, prekomernu konzumaciju alkohola, izloženost zagađenom vazduhu, traume glave, gubitak sluha, nelečene probleme sa vidom, visok krvni pritisak, dijabetes, gojaznost, nizak nivo obrazovanja, socijalnu izolaciju, povišen holesterol i depresiju. Stručnjaci naglašavaju da je prošireno mišljenje da je nasleđe presudan faktor, ali ističu da i pored nasledne predispozicije, promene u načinu života mogu značajno uticati na ishod.
Novo razvijeni upitnik, poznat pod nazivom “Brain Care Score”, dostupan je besplatno putem interneta i namenjen je široj javnosti. Ovaj alat sadrži pitanja o navikama u ishrani, fizičkoj aktivnosti, pušenju i drugim faktorima koji su prepoznati kao značajni u prevenciji demencije, moždanog udara i depresije. Dr Rosand navodi da upitnik može pomoći svakome da proceni sopstveni rizik i identifikuje područja na kojima može raditi kako bi smanjio verovatnoću razvoja ovih stanja.
Primer osobe koja se suočava sa rizikom je Loren Sprejg, koja je navela da je nakon moždanog udara njenog oca i njegove kasnije bolesti svakodnevno brinula o mogućnosti razvoja istih simptoma kod sebe. Prema rečima stručnjaka, upotreba alata kao što je “Brain Care Score” može olakšati razumevanje i upravljanje individualnim rizicima.
Istraživanja na ovu temu ukazuju na značaj obrazovanja javnosti i dostupnosti informacija o prevenciji. Upitnik je sastavljen na osnovu preporuka međunarodnih stručnjaka i može poslužiti kao polazna tačka za razgovor sa lekarom ili kao motivacija za promenu navika. Stručnjaci napominju da, iako nisu svi faktori rizika podjednako uticajni kod svake osobe, zajedničko delovanje na više faktora može imati značajan efekat na smanjenje ukupnog rizika od demencije.
