Srpska pravoslavna crkva i vernici sutra obeležavaju Petrovdan, jedan od najvećih hrišćanskih praznika. Završava se Petrovski post, a prema narodnom predanju, ovaj dan prate brojni običaji i verovanja koja se i danas poštuju u mnogim krajevima Srbije.
Petrovski post danas se privodi kraju, a sutra, 12. jula, Srpska pravoslavna crkva proslavlja Petrovdan, praznik posvećen svetim apostolima Petru i Pavlu. Ovaj praznik ubraja se među 15 najvećih hrišćanskih praznika i krsna je slava mnogih porodica u Srbiji.
Post koji prethodi Petrovdanu nije samo uzdržavanje od određene hrane, već vreme duhovne pripreme za praznik dvojice apostola koji su svojim životom i propovedima ostavili dubok trag u hrišćanstvu. Vernici ovaj period završavaju odlaskom u crkvu, molitvom i, za one koji su se pripremali, svetim pričešćem.
Ko su bili Sveti Petar i Pavle?
Sveti Petar, nekadašnji ribar Simeon, bio je jedan od najbližih učenika Isusa Hrista. Prema hrišćanskom predanju, prvi je javno ispovedio veru u Hrista kao Sina Božjeg, a njegovo ime vezuje se za brojna čuda i isceljenja.
Sveti Pavle, rođen kao Savle u Tarsu, u početku je progonio hrišćane. Nakon obraćenja postao je jedan od najvećih propovednika hrišćanske vere i značajno doprineo širenju Crkve.
Običaji koji se vezuju za Petrovdan
Petrovdan se u narodnoj tradiciji smatra važnom prekretnicom leta i prati ga veliki broj običaja.
U mnogim krajevima Srbije organizuju se narodni sabori, dok je jedan od najpoznatijih običaja paljenje lila – baklji napravljenih od mlade kore breze ili divlje trešnje. Ovaj običaj simbolično podseća na stradanje prvih hrišćana tokom progona.
Nekada je bio običaj da se stoka rano ujutru poškropi vodom kako bi bila zdrava tokom cele godine, dok su čobani pleli vence koje su stavljali životinjama na rogove.
Šta se, prema narodnom verovanju, ne radi na Petrovdan?
Prema običajima koji su se prenosili generacijama, na Petrovdan se ne rade teški poljski poslovi, niti se konji uprežu u kola.
U pojedinim krajevima Vojvodine verovalo se da se do Petrovdana jabuke ne smeju seći nožem niti njima igrati, jer bi, prema narodnom verovanju, to moglo da donese grad i uništi useve.
U nekim selima južnog Banata običaj je da se na Petrovdan komšijama dele jabuke za pokoj duša preminulih, dok ih pojedini vernici najpre odnose u crkvu na osvećenje.
Iako su mnogi od ovih običaja deo narodnog predanja, za vernike je suština Petrovdana u molitvi, zahvalnosti i sećanju na svetu dvojicu apostola čiji se praznik obeležava širom pravoslavnog sveta.
