Presuda iz 1946. godine protiv Mihailovića kasnije je poništena, ali rasprava o njegovoj ulozi i dalje traje.

Pre osam decenija, 17.07.1946, streljan je Dragoljub Draža Mihailović nakon sudske odluke o krivici za saradnju sa okupatorom i zločine formacija kojima je bio pretpostavljeni. Proces protiv Mihailovića i još dvadeset tri osobe održan je u Beogradu pred Vrhovnim sudom Federativne Narodne Republike Jugoslavije, trajao je od 10.06. do 15.07.1946, a presuda je izvršena 17.07.1946, prema saopštenju. Zbog nepostojanja dokaza o smrti, Prvi osnovni sud u Beogradu utvrdio je taj datum kao službeni.

Rehabilitacija i sporovi o ulozi

Mihailović je rehabilitovan sudskom odlukom maja 2015. godine, kojom je presuda iz 1946. poništena. Podnosioci zahteva za rehabilitaciju bili su njegov unuk Vojislav Mihailović, Srpska liberalna stranka i više udruženja bivših pripadnika formacija koje je predvodio. Međutim, pitanje „lika i dela“ Dragoljuba Mihailovića ostalo je predmet neslaganja u javnosti, publicistici i istoriografiji. Ta neslaganja se, prema analizi, ne odnose samo na sudski proces već i na prethodna uverenja, koja su i nakon rehabilitacije ostala ukorenjena.

Detalji suđenja i istorijska pozadina

Sud je osporio valjanost procesa iz 1946. zbog brojnih manjkavosti. Pre svega, odbrana Mihailovića nije mogla biti sprovedena na odgovarajući način, a osnovne pretpostavke za pravedan sudski postupak nisu postojale. Sva nastojanja da se pronađu Mihailovićevi posmrtni ostaci do sada nisu dala rezultate.

Vojna karijera i istorijski kontekst

Mihailović je napad na Kraljevinu Jugoslaviju 1941. dočekao kao pukovnik. Nakon Aprilskog rata, sa malom grupom istomišljenika, otpočeo je organizaciju gerilske formacije koja je postala poznata kao Jugoslovenska vojska u otadžbini ili Ravnogorski pokret. Izbeglička vlada mu je 07.12.1941. dodelila čin brigadnog generala. Mihailović je bio i ministar vojni u vladama Slobodana Jovanovića, Miloša Trifunovića i Božidara Purića. Rođen je 27.04.1893. u Ivanjici, a poreklom je iz požarevačkog kraja. Rano je ostao bez roditelja, pa je brigu o njemu i njegovoj braći preuzeo stric. Gimnaziju je završio u Beogradu, a vojno obrazovanje započeo na Nižoj vojnoj akademiji, koju je prekinuo 1912. kako bi učestvovao u balkanskim i Prvom svetskom ratu, gde je bio ranjavan i odlikovan.

Položaj tokom Drugog svetskog rata i kasniji razvoj

Početkom rata 1941, Mihailović je poveo gerilsku grupu, iz koje je izrasla Jugoslovenska vojska u otadžbini, poznata i kao Ravnogorski pokret. Do 1943. priznat je i slavljen u SAD i Britaniji kao vođa jednog od glavnih gerilskih pokreta u Evropi, ali se situacija promenila kada je London kao vodeći pokret otpora priznao partizanski NOVJ. Postoji više tumačenja zašto je Mihailovićev pokret izgubio podršku zapadnih saveznika, uključujući efikasnost sovjetske agenture i britansko razotkrivanje nemačkih šifri, što je omogućilo realniji uvid u stanje u okupiranoj Jugoslaviji.

Nasleđe i pomoć savezničkim pilotima

Iako su tokom rata postojale taktičke kolaboracije, Mihailović i njegov pokret su na kraju poraženi. Ipak, američki predsednik Truman mu je 1948. posthumno dodelio odlikovanje jer su njegove snage spasile stotine savezničkih pilota oborenih tokom dejstava iznad Srbije. Prema američkim podacima, spaseno je ukupno 417 pilota, od čega 343 Amerikanca. Tako, tema „Dragoljub Draža Mihailović streljan“ ostaje aktuelna i danas, jer javnost i dalje vodi rasprave o njegovoj istorijskoj ulozi.

Zadržavanja na Horgošu za putnička vozila do 45 minuta, dok teretna vozila na Batrovcima i Sremskoj Rači čekaju sat vremena.

Putnici koji planiraju putovanje tokom vikenda mogu očekivati pojačan intenzitet saobraćaja i gužve na granicama, upozorava Auto-moto savez Srbije (AMSS). Prema najnovijim podacima, na graničnom prelazu Horgoš putnička vozila na ulazu u Srbiju jutros čekaju oko 45 minuta. Teretna vozila na izlazu iz zemlje na prelazima Batrovci i Sremska Rača zadržavaju se oko sat vremena, navodi AMSS.

Gužve na graničnim prelazima tokom vikenda

Informacije Uprave granične policije koje su dostavljene u 5.15 časova pokazuju da na svim ostalim graničnim prelazima nema dužih zadržavanja za bilo koju kategoriju vozila. Takođe, na naplatnim stanicama duž auto-puteva u Srbiji nema čekanja, što olakšava prolazak kroz zemlju za većinu putnika. Ipak, zbog početka vikenda, AMSS napominje da bi tokom dana moglo doći do povećanja saobraćaja, posebno na glavnim tranzitnim pravcima ka turističkim destinacijama.

Pojačan saobraćaj zbog letnje sezone

Zbog smene turista i letnjih odmora, AMSS upozorava vozače da budu spremni na moguće zastoje. Prelaz Horgoš beleži najduža zadržavanja za putnička vozila na ulazu u Srbiju, dok su Batrovci i Sremska Rača trenutno kritične tačke za teretni saobraćaj na izlazu iz zemlje. Međutim, na ostalim prelazima i naplatnim rampama situacija je za sada stabilna.

Osim toga, vozačima se savetuje da prate zvanične informacije kako bi pravovremeno planirali svoje putovanje i izbegli nepotrebna čekanja. Na taj način, mogu smanjiti stres i izbeći gužve koje su česte tokom vikend dana u letnjem periodu. Na kraju, AMSS naglašava važnost poštovanja saobraćajnih propisa i prilagođavanja vožnje uslovima na putu.

Jedinstvena pravoslavna svetinja u Jasiki okuplja vernike iz Srbije povodom proslave posvećene poslednjoj ruskoj carskoj porodici

Manastir Svetih carstvenih mučenika Romanovih kod Bajine Bašte danas proslavlja hramovnu slavu, privlačeći brojne vernike iz Srbije. Ova jedinstvena svetinja, posvećena poslednjoj ruskoj carskoj porodici, nalazi se u zaseoku Jasika, u Mesnoj zajednici Bačevci, na teritoriji opštine Bajina Bašta, i pripada Eparhiji Šabačkoj Srpske pravoslavne crkve. Prema saopštenju iz kabineta predsednika opštine, sveta arhijerejska liturgija počeće u 9.00 časova, čime će otpočeti centralni deo proslave.

Manastir Svetih carstvenih mučenika Romanovih okuplja vernike iz Srbije

Nakon bogosluženja, planirano je osvećenje slavskih darova i trpeze ljubavi. Organizatori su pripremili i kulturno-umetnički program povodom manastirske slave, čime se dodatno naglašava značaj ovog događaja za lokalnu zajednicu. Bratstvo manastira pozvalo je sve vernike i ljude dobre volje da svojim prisustvom uveličaju proslavu i zajednički uznesu molitve u slavu Svetih carskih mučenika Romanovih.

Manastir Svetih carstvenih mučenika Romanovih ima posebno mesto među pravoslavnim svetinjama u Srbiji zbog svoje posvećenosti tragičnoj sudbini poslednje ruske carske porodice. Ova svetinja, smeštena u podnožju planinskog predela, svedoči o stradanju Svetih carskih mučenika Romanovih i čuva njihovu priču i uspomenu.

Kulturno-umetnički program povodom hramovne slave

Proslava hramovne slave donosi i bogat kulturno-umetnički sadržaj, koji okuplja vernike iz Podrinja i drugih krajeva Srbije. Takođe, značaj ovog događaja ogleda se u očuvanju tradicije i povezivanju lokalne zajednice kroz duhovne i kulturne vrednosti. Prema zvaničnim informacijama, lokalna samouprava podržava ovakve manifestacije, ističući da one doprinose identitetu i duhovnom životu mesta kao što je Bajina Bašta.

Manastir Strmovo, kako je još poznat, svojim delovanjem podseća na važnost očuvanja istorijskog i duhovnog nasleđa. Kao rezultat toga, hramovna slava svake godine privlači pažnju ne samo vernika već i šire javnosti, koja prepoznaje značaj i jedinstvenost ove svetinje.